Μαθαίνοντας στα παιδιά να λένε όχι!

07 / 03 / 2017 Ευαγγελία Ευσταθιάδου 6976
Image

Οι περισσότεροι άνθρωποι δυσκολεύονται να πούνε όχι ακόμα και αν πραγματικά επιθυμούν να αρνηθούν. Η δυσκολία πηγάζει από την διαπαιδαγώγηση που έλαβαν στην παιδική ηλικία. Άραγε, πως μπορεί να αλλάξει αυτό;

Όλοι θέλουμε ευγενικά, γλυκομίλητα παιδιά που ξέρουν να συμπεριφέροντα σωστά. Άραγε όμως, τους μαθαίνουμε πότε πρέπει να λένε όχι;

 

Τα παιδιά που ξέρουν να αρνούνται όταν δε θέλουν να κάνουν κάτι, είναι πιθανότερο να παίρνουν σωστές αποφάσεις και να μην εμπλέκονται σε επικίνδυνες συμπεριφορές. Γιαυτό, είναι σημαντικό να μαθαίνουμε στα παιδιά την οριοθέτηση και την υπεράσπιση των επιλογών μας ανεξάρτητα από τις εξωτερικές πιέσεις. Έτσι, τα παιδιά θα αποκτήσουν την απαραίτητη αυτοπεποίθηση για να επιλέγουν σωστά και να μην κινδυνεύουν τα ίδιοι ή οι γύρω τους.

 

Οι γονείς αρχικά και στην συνέχεια οι δάσκαλοι, καλούνται να διδάξουν στα παιδιά ότι πρέπει να γνωρίζουν τον εαυτό τους και να επιμένουν στην άποψη τους, αν θεωρούν ότι κινδυνεύουν.

 

Το πρώτο που μπορούν να κάνουν οι γονείς, από πολύ νωρίς, είναι να διδάξουν στα παιδιά ότι μπορούν να επιλέξουν μόνα τους τι θέλουν να κάνουν, χωρίς να υποκύπτουν σε πιέσεις. Έτσι, τους μαθαίνουμε ότι δεν είναι αναγκασμένα να φιλάνε/μιλάνε/αγκαλιάζουν κανέναν, αν δεν το θέλουν. Αυτή η επιλογή πρέπει να καταστεί εγκαίρως κατανοητή, ειδικά στην ελληνική κοινωνία που είναι πολύ συνηθισμένη η πρακτική «κάντο γιατί αλλιώς τι θα πει ο κόσμος» ή ο εξαναγκασμός σε «καλή» συμπεριφορά, ανεξαρτήτως διάθεσης.

 

Τα παιδιά πρέπει να καταλάβουν ότι είναι δική τους ευθύνη να αξιολογούν αν αυτό που τους λέει ο οποιοσδήποτε είναι ωφέλιμο για τα ίδια. Έτσι, θα μάθουν να εκτιμούν τις καλές συμβουλές και να μην δέχονται αδιαμαρτύρητα το οτιδήποτε, μόνο και μόνο επειδή το ζητάει κάποιος φίλος ή συγγενής.

 

Βέβαια, πολύ συχνά η επιλογή να αφήνουμε τα παιδιά να αποφασίζουν μόνα τους, μπορεί να μας κάνει δυσάρεστους, αφού συχνά συγγενείς και φίλοι περιμένουν από αυτά να είναι ευγενικά και υπάκουα σε κάθε περίπτωση. Αυτό όμως, είναι μικρό κακό αν αναλογιστούμε ότι με τούτη την προσέγγιση θωρακίζουμε τα παιδιά μας για την ζωή τους, μαθαίνοντας τα να ακούν το ένστικτο τους και να χρησιμοποιούν την κριτική τους σκέψη.

 

Από νωρίς, τα παιδιά πρέπει να ξεχωρίζουν τα κίνητρα πίσω από τις πράξεις και να κατανοούν ότι κάνουμε κάτι μόνο αν το θεωρούμε σωστό και ωφέλιμο. Αν γαλουχήσουμε παιδιά που υπακούνε τυφλά στις εντολές γονιών και δασκάλων, θα δυσκολευθούν να παρακούσουν άλλα σημαντικά πρόσωπα, όπως φίλους. Επίσης, θα μάθουν ότι κάθε ενήλικας έχει δίκιο και όλοι γνωρίζουμε ότι τα μεγαλύτερα εγκλήματα εις βάρος παιδιών γίνονται από ενήλικες.

 

Επίσης, παιδιά που δεν έχουν μάθει να λένε όχι, είναι δύσκολο να ορθώσουν το ανάστημα τους σε μελλοντικά αφεντικά ή ακόμα και σε συντρόφους με κακοποιητική συμπεριφορά. Αν μάθεις από νεαρή ηλικία να είσαι πάντα ευγενικός και πειθήνιος, αυτή η συμπεριφορά θα σε συντροφεύει και στην ενήλικη ζωή σου.

 

Φυσικά, αυτό δε σημαίνει ότι θα μεγαλώσουμε ανάγωγα παιδιά που κάνουν του κεφαλιού τους και δεν δίνουν λογαριασμό σε κανέναν. Το βασικό είναι να διαχωρίσουμε την ευγένεια από την τυφλή υποταγή. Το ακόμα βασικότερο είναι να μπορούμε να διασφαλίζουμε την ασφάλεια μας κάθε στιγμή.

 

 meletontas.gr

 

Πως μπορώ να βοηθήσω το παιδί μου;

- Πείτε στα παιδιά να αναφέρουν περιστατικά που αναγκάστηκαν να κάνουν κάτι που δεν ήθελαν ή κάτι που θα προκαλούσε πρόβλημα στα ίδια ή σε άλλους(κατανάλωση οινοπνευματωδών, κλοπή, παρακοή των γονικών εντολών,  ψέματα). Στην συνέχεια, σκεφτείτε όλοι μαζί τρόπους για να απαντήσουν αν νιώθουν ότι θέλουν να αρνηθούν, αλλά υφίστανται πιέσεις. Συνήθως, τα παιδιά δηλώνουν ότι δυσκολεύονται να αρνηθούν, αλλά είναι σημαντικό να σκεφτούν τις τυχόν δυσάρεστες συνέπειες των λάθος επιλογών. Τέλος, τονίστε στα παιδιά ότι ακόμα και αν αντιδράσουν και αποφευχθεί το πρόβλημα, καλό είναι να ενημερώνουν έναν ενήλικα που εμπιστεύονται ώστε να ληφθούν περαιτέρω μέτρα, αν είναι απαραίτητα.

- Αντί να ρωτάτε «πως ήταν η μέρα σου;», έχοντας μεγάλες πιθανότητες να ακούσετε ένα ξερό «καλά», ρωτήστε πιο συγκεκριμένα «ποιο ήταν το καλύτερο και το χειρότερο σημείο της ημέρας σου;».

 

Τι μπορούν να κάνουν τα παιδιά;

 

Με ήρεμη φωνή και σταθερή οπτική επαφή μπορούν να κάνουν κάτι από τα παρακάτω:

- «Όχι, ευχαριστώ»/ «Όχι, δεν καπνίζω»/ «Όχι δεν θα σου δώσω τα χρήματα μου». Ξανά και ξανά.

- «Αυτό είναι κλοπή/απάτη/εκφοβισμός και εγώ δεν θέλω να το κάνω»/ «Αυτό που ζητάς είναι κακό/παράνομο/άδικο». Αν αποκαλέσουμε την πράξη με το αληθινό της όνομα, ο άλλος θα καταλάβει ότι κατανοούμε την σοβαρότητα της και δεν θέλουμε εμπλοκή.

- «Γιατί να το κάνω αυτό;»/ «Τι μου ζητάς να κάνω;»/ «Ποιο είναι το πρόβλημα σου;». Αναγκάζουμε τον άλλον να εξηγήσει τις επιλογές του.

- «Δεν θέλω να μπλέξω»/ «Σκέφτομαι διαφορετικά από σένα»/ «Θα ένιωθα άσχημα αν το έκανα αυτό». Εξηγούμε ακριβώς τους λόγους της άρνησης μας.

- «Θα αστειεύεσαι! Η μπύρα θα με κάνει να νιώσω άσχημα»/ «Σίγουρα! Αν το κάνω αυτό που λες, θα μας τιμωρήσουν για πολύ καιρό.» Χρησιμοποιούμε χιούμορ.

- «Ας πάμε για ποδηλασία»/ «Ας παίξουμε ποδόσφαιρο». Προτείνουμε εναλλακτικές λύσεις για να διασκεδάσουμε.

- Αν όλα αποτύχουν, με σταθερότητα και ευγένεια απομακρυνόμαστε: «Αν θες να κάνουμε κάτι ασφαλέστερο, πάρε με τηλέφωνο»/ «Αν θες να παίξουμε ποδόσφαιρο, θα είμαστε στην αλάνα». Τα παιδιά πρέπει να καταλάβουν ότι αν απορρίψουμε μια πρόταση, δεν απορρίπτουμε αυτόν που την έκανε. Οι ανθρώπινες σχέσεις δεν χαλούν τόσο εύκολα.

 

Φυσικά, όλα τα παραπάνω θέλουν συνεχή εξάσκηση με την βοήθεια των γονιών και των δασκάλων ώστε τα παιδιά να προβληματιστούν πάνω στα εναλλακτικά σενάρια κακών επιλογών και να σκεφτούν σωστές απαντήσεις. Είναι δύσκολο να απαντήσεις σωστά όταν σε πιάνουν απροετοίμαστο γιαυτό η εξάσκηση μόνο ωφέλιμη μπορεί να φανεί. Επίσης, καλό είναι να εξασκηθούμε και εμείς οι ίδιοι ώστε να μην θυμώνουμε, κατακρίνουμε ή μαλώνουμε με τα παιδιά μας αν αρνηθούν κάτι. Μόνο έτσι, θα ενισχύσουμε την αυτοπεποίθηση των παιδιών μας και θα δημιουργήσουμε αποφασιστικούς ανθρώπους που έχουν το θάρρος της γνώμης τους.

Ευαγγελία Ευσταθιάδου

Το όνομα μου είναι Εύα & η διδασκαλία είναι κάτι που με παθιάζει αληθινά. Έχω ολοκληρώσει τις σπουδές μου στο τμήμα Φιλολογίας, στο Παιδαγωγικό & πλέον φοιτώ στο διατμηματικό μεταπτυχιακό “Επιστήμες της αγωγής- Τεχνολογίες μάθησης”(Α.Π.Θ). Παράλληλα με την εργασία μου, επιδιώκω την επιμόρφωση σχετικά με την γλωσσική διδασκαλία & την εφαρμογή των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση. Επίσης, είμαι εθελόντρια σε δυο αγαπημένους θεσμούς, το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης & το Open House.

Παιδικά παιχνίδια: άραγε υπάρχει ανάγκη για διαχωρισμό σε "κοριτσίστικα" και "αγορίστικα";

15 / 01 / 2017 11387

Το παιχνίδι είναι απαραίτητο για την ορθή κατανόηση του κόσμου από το παιδί και συνεπώς την ολόπλευρη ανάπτυξη του. Τα μικρά παιδιά αγαπούν το παιχνίδι και επιδιώκουν να αφιερώνουν πολλές ώρες σε αυτό.

Αναδυόμενος γραμματισμός: πώς μαθαίνουμε ανάγνωση και γραφή;

26 / 03 / 2017 11169

Εσείς ξέρατε ότι η εκμάθηση της γραφής και της ανάγνωσης ξεκινά πολύ πριν την Α’ δημοτικού με βιωματικό τρόπο;

Πως μπορώ να μεγαλώσω ευγενικά παιδιά;

12 / 03 / 2017 10823

Μήπως ήρθε η ώρα να καταλάβουν οι γονείς ότι πρέπει να διδάξουν στα παιδιά τους την ευγένεια και να μην εστιάζουν μόνο στα σχολικά μαθήματα;

Παιδική κατάθλιψη: εσείς ξέρετε να την αναγνωρίζετε;

01 / 02 / 2017 9910

Η πικρή αλήθεια είναι ότι ένα ποσοστό 2-3% των παιδιών μπορεί να εμφανίσει κατάθλιψη. Άραγε, ξέρουμε τι πρέπει να κάνουμε για να την εντοπίσουμε αλλά και να την αντιμετωπίσουμε;

Προβλήματα συμπεριφοράς: Μπορεί να βοηθήσει η Λειτουργική Ανάλυση και Διαμόρφωση της συμπεριφοράς;

08 / 01 / 2017 9358

Τι μπορούμε να κάνουμε ως εκπαιδευτικοί για να βοηθήσουμε ένα παιδί με προβλήματα συμπεριφοράς;

Διαμάχη δασκάλου- μαθητή: πως μπορεί να επιλυθεί;

27 / 02 / 2017 9172

Τι μπορούμε να κάνουμε σε περίπτωση διαμάχης ενός εκπαιδευτικού με κάποιον μαθητή;

Βρείτε μας στα Social!

Τελευταία Άρθρα

ΔιδακτικήΑναδυόμενος γραμματισμός: πώς μαθαίνουμε ανάγνωση και γραφή;

Εσείς ξέρατε ότι η εκμάθηση της γραφής και της ανάγνωσης ξεκινά πολύ πριν την Α’ δημοτικού με βιωματικό τρόπο;

26 / 03 / 2017 11169

Αυτό το ήξερες;Ποιός ήταν ο Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ;

Ο δάσκαλος που ανακάλυψε το τηλέφωνο για να βοηθήσει τους κωφούς μαθητές του.

21 / 03 / 2017 99

Γονείς και παιδίΠως μπορώ να βοηθήσω το παιδί μου με τις Πανελλήνιες;

Οι Πανελλήνιες είναι πολύ κοντά και το άγχος χτυπάει κόκκινο. Άραγε, υπάρχει κάτι που μπορεί να κάνει ο γονιός για να βοηθήσει το παιδί του;

19 / 03 / 2017 8102

Γονείς και παιδίΠως μπορώ να μεγαλώσω ευγενικά παιδιά;

Μήπως ήρθε η ώρα να καταλάβουν οι γονείς ότι πρέπει να διδάξουν στα παιδιά τους την ευγένεια και να μην εστιάζουν μόνο στα σχολικά μαθήματα;

12 / 03 / 2017 10823

Γονείς και παιδίΜαθαίνοντας στα παιδιά να λένε όχι!

Οι περισσότεροι άνθρωποι δυσκολεύονται να πούνε όχι ακόμα και αν πραγματικά επιθυμούν να αρνηθούν. Η δυσκολία πηγάζει από την διαπαιδαγώγηση που έλαβαν στην παιδική ηλικία. Άραγε, πως μπορεί να αλλάξει αυτό;

07 / 03 / 2017 6977