Μελέτη στο σπίτι: είναι όντως απαραίτητη;

13 / 11 / 2016 Ευαγγελία Ευσταθιάδου
Image

Μια κλασσική μέθοδος των απανταχού εκπαιδευτικών είναι η εργασία για το σπίτι. Τα παιδιά καλούνται να λύσουν επιπλέον ασκήσεις, να γράψουν κείμενα, να ολοκληρώσουν πρότζεκτ για τα οποία δεν επαρκεί η σχολική ώρα. Άραγε, αυτή η πρακτική είναι ωφέλιμη;

Στο προηγούμενο άρθρο, μιλήσαμε για τους τρόπους που μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά στην μελέτη στο σπίτι. Όμως, πόση ώρα πρέπει να διαρκεί ή μελέτη;

 

Υπάρχουν οφέλη από την μελέτη στο σπίτι;

 

 Ναι.

 

- Ανακεφαλαίωση.  Η επανάληψη είναι η μητέρα της μάθησης και ένα καλό φρεσκάρισμα, είναι πάντα ωφέλιμο.

 

- Ανάπτυξη εξατομικευμένων στρατηγικών μελέτης. Το παιδί μαθαίνει να διαβάζει μόνο του, να ψάχνει πηγές, να βάζει στόχους, να οργανώνει το χρόνο του. Με λίγα λόγια, αποκτά δεξιότητες απαραίτητες για την ζωή.

 

- Αυτονομία.  Το παιδί μαθαίνει να είναι ανεξάρτητο και να αυτοπειθαρχείται, ώστε να πετύχει τους στόχους τους.

 

Πόση ώρα πρέπει να διαβάζουν τα παιδιά;

 

Υπάρχουν ποικίλες έρευνες που προσπαθούν να βρουν τον ενδεδειγμένο χρόνο μελέτης στο σπίτι. Ο γενικός κανόνας είναι ότι τα παιδιά 5-7 ετών πρέπει να απασχολούνται με σχολική μελέτη, μια ώρα εβδομαδιαίως, τα παιδιά 7-9 ετών, μια ώρα εβδομαδιαίως και τα παιδιά 9-11 ετών, μισή ώρα ημερησίως.

 

Τα παιδιά 11-13 ετών , καλό είναι να μελετούν 45-90 λεπτά ημερησίως, τα παιδιά 13-16 ετών 1-2 ώρες και τα παιδιά 16 και πάνω, μέχρι 3-4 ώρες ημερησίως.

 

 NaN

 

Τόση λίγη ώρα;

 

Στο ελληνικό σχολείο υπάρχει η παθογένεια της φωτοτυπίας. Ειδικά στο δημοτικό σχολείο, η φωτοτυπία με επιπλέον ασκήσεις είναι ο κανόνας, με τους γονείς να ενθαρρύνουν αυτό το μέτρο.

 

Στην πραγματικότητα, οι περισσότερες ασκήσεις είναι παραλλαγές αυτών που έχει το σχολικό βιβλίο, με αποτέλεσμα να μη προκαλούν το μαθητικό ενδιαφέρον.Δεν είναι λίγες οι φορές δε, που το παιδιά θυμάται απέξω την μεθοδολογία ή απλώς κοιτά τις ήδη λυμένες ασκήσεις και λύνει την φωτοτυπία “τυφλοσούρτη”.

 

Αυτό όμως, δεν έχει κανένα παιδαγωγικό όφελος, αφού η μάθηση έρχεται μέσω της κατανόησης και της εφαρμογής της γνώσης σε ποικίλες περιστάσεις.

 

Και τότε πως θα μάθει;

 

Οι  πλέον σύγχρονες παιδαγωγικές θεωρίες είναι οι  κοινωνιοπολιτισμικές θεωρίες για την μάθηση. Υπάρχουν διάφορα ρεύματα και σχολές, αλλά όλοι συμφωνούν ότι η μάθηση έχει κοινωνικό χαρακτήρα και κατακτάται μέσα από την αλληλεπίδραση με άλλα άτομα.

 

Οι άνθρωποι παρατηρούν, μιμούνται τους άλλους και μέσα από τον αναστοχασμό, ρυθμίζουν την συμπεριφορά τους.

 

Ο Λεβ Βυγκότσκυ ήταν ο άνθρωπος που εισήγαγε την κοινωνικο- πολιτισμική προσέγγιση της μάθησης και υποστήριζε ότι είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με το πολιτισμικό και κοινωνικό πλαίσιο μέσα στο οποίο συντελείται.

 

Σύμφωνα με αυτήν τη θεωρία, ο δάσκαλος παρέχει στο μαθητή πλούσιο μαθησιακό περιβάλλον για να τον βοηθήσει να αυτοαναπτυχθεί, αλλά ταυτόχρονα είναι και ενεργός διαμεσολαβητής των κοινωνικών και πολιτισμικών νοημάτων που το παιδί καλείται να κατακτήσει.

 

Το παιδί μαθαίνει μέσα από την αλληλεπίδραση με τους “σημαντικούς άλλους” δηλαδη ενήλικες που έχει ως πρότυπα, όπως τους εκπαιδευτικούς. Πρέπει να θυμόμαστε, ότι το σχολείο είναι ο κατεξοχήν χώρος της μάθησης, αφού εκεί  ο δάσκαλος δημιουργεί ένα θετικό κλίμα και μέσα από την συνεργασία με συμμαθητές, το παιδιά ανακαλύπτει την γνώση.

 

Ο εκπαιδευτικός καλείται να έχει υποβοηθητικό ρόλο και στηρίζει το παιδιά στην ολοένα μεγαλύτερη κατάκτηση της αυτονομίας του.

 

Οι εκπαιδευτικοί είναι καταρτισμένοι γνωστικά, παιδαγωγικά και διδακτικά και άρα είναι οι καθ’ ύλην αρμόδιοι για την μαθησιακή διαδικασία. Οι γονείς δεν είναι διδακτικά καταρτισμένοι, οπότε συχνά καταλήγουν πιεστικοί, αφού έχουν ως κύριο μέλημα την ολοκλήρωση της μελέτης.

 

Επίσης, δεν είναι λίγες οι φορές που οι γονείς λειτουργούν βαθμοθηρικά και διορθώνουν τις ασκήσεις, φτιάχνουν κατασκευές, συμπληρώνουν φυλλάδια, μόνο και μόνο για να μη πάρει κακό βαθμό το παιδί.

 

NaN

 

Πρέπει να μειωθεί το επιπλέον υλικό για μελέτη;

 

Η συζήτηση για καθολική απαγόρευση της σχολικής μελέτης έχει ήδη ξεκινήσει. Στην Ισπανία  έγινε απεργία για να καταργηθεί το homework και στην Φιλανδία, που πάντα αριστεύει στις έρευνες για καλές πρακτικές στα σχολεία, η μελέτη στο σπίτι δεν ξεπερνά τις τρεις ώρες την εβδομάδα.

 

Όλες οι διαμαρτυρίες ξεκινούν από το καθολικά αποδεκτό γεγονός ότι ένας μαθητής πρέπει να έχει ελεύθερο χρόνο για να διασκεδάσει ή να ασχοληθεί με τα χόμπι του. Ένα χαρούμενο παιδί πηγαίνει με όρεξη στο σχολείο, ενώ ένα παιδί που ασφυκτιά ανάμεσα σε σχολείο, φροντιστήρια, homework είναι πολύ πιθανόν να κουραστεί και να εκφράσει σχολική άρνηση.

 

Το σημαντικό είναι τα παιδιά να αγαπήσουν την γνώση και όχι να ταυτίσουν τα βιβλία με την κούραση και τα ξενύχτια. Διαβάζουμε για να αποκτήσουμε εργαλεία κατανόησης του κόσμου, όχι για να παπαγαλίσουμε πράγματα που σύντομα θα ξεχάσουμε.

 

Στην πραγματικότητα, οι περισσότερες έρευνες δείχνουν μικρή συσχέτιση του homework με την σχολική επιτυχία, ενώ όλες συμφωνούν ότι το (λίγο) homework είναι απαραίτητο μόνο για μεγαλύτερους μαθητές.

 

Και πάλι όμως, το διάβασμα στο σπίτι πρέπει να αφορά την εκμάθηση ημερομηνιών, τύπων και γεγονότων, δηλαδή πληροφοριών που αναγκαστικά χρειάζονται αποστήθιση.

 

Η παπαγαλία ολόκληρων σελίδων δεν βοηθά πουθενά, ενώ στα μικρά παιδιά ωφέλιμα είναι homework που είναι σύντομα, σχετικά με τα ενδιαφέροντα τους και εμπλέκουν δημιουργικά την οικογένεια.

 

Το παιδί θα μάθει περισσότερα από μια επίσκεψη σε μουσείο, μια θεατρική παράσταση ή ακόμα και μια βόλτα στη πόλη, αρκεί να θέλει να παρατηρήσει και να κατανοήσει.

 

Ως συμπέρασμα πρέπει να πούμε ότι η μάθηση πρέπει να συντελείται μέσα στο χώρο του σχολείου, με τη βοήθεια του δασκάλου. Η επιπλέον μελέτη πρέπει να είναι πολύ περιορισμένη, ώστε το παιδιά να μην συσχετίσει το διάβασμα με αρνητικά συναισθήματα.

 

Αν ο χρόνος μετὰ το σχολείο γεμίσει με βιβλία, ταινίες, χόμπι, αθλήματα θα αποβεί περισσότερο ωφέλιμος για τους μαθητές και θα τους κάνει να αγαπήσουν την γνώση αληθινά.  Ας είναι αυτός ο στόχος μας.

 

Υλικό για διάβασμα

 

  1. Sciencedaily
  2. Opencolleges
  3. Stophomework

Ευαγγελία Ευσταθιάδου

Η Εύα ζει στην Θεσσαλονίκη και σπούδασε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο, όχι μία, όχι δυο αλλά τρεις φορές. Πλέον, είναι απόφοιτη της Φιλολογίας, του Παιδαγωγικού Δημοτικής Εκπαίδευσης και τελειόφοιτη του μεταπτυχιακού «Επιστήμες της αγωγής- τεχνολογίες μάθησης». Επιδιώκει την επιμόρφωση σχετικά με την γλωσσική διδασκαλία και την εφαρμογή των νέων τεχνολογιών στην εκπαίδευση. Επίσης, είναι εθελόντρια σε δυο αγαπημένους θεσμούς, το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και το Open House.

Εργάζεται ως εκπαιδευτικός του ιδιωτικού τομέα επί σειρά ετών.

Τα 12 "κλειδιά" του άριστα στην Έκθεση!

29 / 05 / 2017

Η Έκθεση διδάσκεται από το δημοτικό και παρόλα αυτά, ένα μεγάλο ποσοστό υποψηφίων γράφει στις Πανελλήνιες κάτω από την βάση. Τι μπορούμε να κάνουμε για να το αποφύγουμε αυτό;

Αναδυόμενος γραμματισμός: πώς μαθαίνουμε ανάγνωση και γραφή;

26 / 03 / 2017

Εσείς ξέρατε ότι η εκμάθηση της γραφής και της ανάγνωσης ξεκινά πολύ πριν την Α’ δημοτικού με βιωματικό τρόπο;

Γνωρίζετε το σύνδρομο του Πίτερ Παν;

21 / 06 / 2017

«Όλα τα παιδιά μεγαλώνουν, εκτός από ένα». Με αυτή τη φράση ξεκινάει το παραμύθι του Πίτερ Παν, του αιώνιου έφηβου που φοράει πράσινα ρούχα και ζει στη χώρα του «Ποτέ».

12 φράσεις που δεν πρέπει να λέμε στα παιδιά μας

29 / 07 / 2017

Όλοι ξέρουμε οτι οι γονείς επαναλαμβάνουν ατάκες όπως "να πάρεις ζακέτα" ή "πάρε τηλέφωνο μόλις φθάσεις". Άραγε, υπάρχουν φράσεις που δεν πρέπει να λέμε στα παιδιά μας;

Πως να γράψω σωστά μια πηγή στην ιστορία;

22 / 05 / 2017

Από Δ΄Δημοτικού, μέχρι Γ΄Λυκείου τα παιδιά διαβάζουν βιβλία ιστορίας γεμάτα πηγές. Γιατί όμως όταν καλούνται να αναλύσουν πηγή, αντιμετωπίζουν μεγάλη δυσκολία;

76 ιδέες για δημιουργικό καλοκαίρι με τα παιδιά

11 / 07 / 2017

Το καλοκαίρι ξεκίνησε, οι περισσότερες εξωσχολικές δραστηριότητες τελείωσαν και οι γονείς ψάχνουν ιδέες για δημιουργικό χρόνο με το παιδί τους. Υπάρχουν λύσεις;

Βρείτε μας στα Social!

Τελευταία Άρθρα

Γονείς και παιδίΠαιδιά του σήμερα, ηγέτες του αύριο!

Μήπως το παιδί σας έχει μια εξαιρετικά ισχυρή προσωπικότητα και υποστηρίζει τις απόψεις τους σθεναρά; Μήπως αγνοεί τις συμβουλές σας και ακολουθεί την δική του γραμμή χωρίς να υποχωρεί; Μήπως μεγαλώνετε έναν ηγέτη;

19 / 11 / 2017

Γονείς και παιδίΓνωρίζετε το σύνδρομο του μικρού σοφού;

Τι κοινό έχουν ο Νεύτωνας, ο Αϊνστάιν και ο Στίβεν Σπίλμπεργκ εκτός απο υψηλή ευφυία; Το σύνδρομο του μικρού σοφού ή αλλιώς Asperger.

18 / 10 / 2017

ΠαιδαγωγικήΓιατί να μάθω μια ξένη γλώσσα;

Η εκμάθηση και η χρήση ξένων γλωσσών αποτελεί επιτακτική ανάγκη για όλους τους ανθρώπους ανεξαρτήτως ηλικίας, εθνικότητας και επαγγέλματος. Ποιά είναι όμως τα οφέλη που αποκομίζουμε από αυτή την επένδυση στη γνώση;

28 / 09 / 2017

Γονείς και παιδίΠως να βοηθήσω το πρωτάκι μου να προσαρμοστεί;

Η πρώτη μέρα στο σχολείο είναι ένα σημαντικό ορόσημο για την ζωή ενός παιδιού. Άραγε, πως μπορούμε να βοηθήσουμε το παιδί μας να προσαρμοστεί με επιτυχία;

15 / 09 / 2017

ΔιδακτικήΠοιά είναι η καλύτερη ηλικία να μάθουμε μια ξένη γλώσσα;

Σήμερα, οι ξένες γλώσσες αποτελούν το ‘’χρυσό εισιτήριο’’ με προορισμό όλο τον κόσμο. Αναμφίβολα, η εκμάθηση ξένων γλωσσών έχει γίνει τάση στην χώρα μας. Άραγε, πότε είναι η πιο κατάλληλη ηλικία να ξεκινήσουμε μία ξένη γλώσσα;

03 / 09 / 2017